زين العابدين شيروانى

455

بستان السياحه ( فارسي )

بزركوار امّى بود و قال يقول نخوانده بود اكر راست خواهى سخن متعارف نيز ندانستى كفت اكر چيزى فقير خوانده يا دانسته‌ام در خدمت آن حضرت خوانده و دانسته‌ام يعنى اكر به خدمت آن حضرت نرسيدمى مطلب اين طايفه را نفهميدمى آن جناب پير صحبت فقير است مدّت چهار سال و كسرى در خدمت آن حضرت بود و از انفاس قدسى اساس آن جناب اقتباس فيض مىنمود آن حضرت مريد العارف باور نظر على شاه ناينى طاب ثراه بود و تربيت در خدمت مشتاقعلى شاه و عين على شاه هروى قدس سرّهما يافته و در سفر خراسان از اصفهان الى هرات در خدمت عارفان باللّه السّيّد معصوم‌على شاه و نور على شاه و حسين‌على شاه و مشتاقعلى شاه و رونق على شاه بود و تيمور شاه بن احمد شاه افغان از خدمت سيّد معصوم‌على شاه قدّس سرّه استدعا نمود كه رخصت فرمايد كه آن جناب بكابل آمده در آن ديار لنگر اقامت اندازد و به تربيت طالبان و سالكان آنجا پردازد و جناب سيّد رحمة اللّه عليه حسب التمنّاء آن شهريار آن بزركوار را رخصت فرموده بدان ديار نهضت نمود و مدّت بيست و دو سال در كشور كابل با حسن وجه زندكانى نمود و در پيش ملوك افغان و اشراف و اعيان و امراى ايشان به‌غايت محترم و مكرّم بود در مدّت عمر زن قبول نكرد و دنيا و اسباب آن را به نظر درنياورد و همواره آزاد بود و آزاد از دنيا رحلت نمود با فقير غايت لطف و شفقت داشت و پيوسته بر تربيت فقير همّت مىكماشت و مراقب حال ظاهر و باطن فقير بود و در ترقى صورى و معنوى راقم اهتمام تمام مىنمود روزى فقير خدمت آن حضرت عرض نمود كه در ذكر چه مىفرمائيد و معنى ذكر را چكونه مىنمائيد در جواب فرمود كه جناب شيخ ما قدس سرّه كفته كه صاحب قاموس كويد كه لفظ ذكر بر بيست وجه آمده اوّل جارى كردن شىء است بر لسان فَاذْكُرُوا اللَّهَ كَذِكْرِكُمْ آباءَكُمْ دويّم جارى كردن شىء است بر قلب ذَكَرُوا اللَّهَ فَاسْتَغْفَرُوا لِذُنُوبِهِمْ سيّم وعظ است وَ ذَكِّرْ فَإِنَّ الذِّكْرى تَنْفَعُ الْمُؤْمِنِينَ چهارم بمعنى تورية است فَسْئَلُوا أَهْلَ الذِّكْرِ * پنجم بمعنى قرآنست وَ هذا ذِكْرٌ مُبارَكٌ أَنْزَلْناهُ ششم بمعنى لوح محفوظ است كَتَبْنا فِي الزَّبُورِ مِنْ بَعْدِ الذِّكْرِ هفتم رسالت رسولست أَ وَ عَجِبْتُمْ أَنْ جاءَكُمْ ذِكْرٌ مِنْ رَبِّكُمْ * يعنى رسالت هشتم بمعنى عبرتست أَ فَنَضْرِبُ عَنْكُمُ الذِّكْرَ صَفْحاً يعنى عبرت نهم بمعنى خبر است هذا ذِكْرُ مَنْ مَعِيَ وَ ذِكْرُ مَنْ قَبْلِي دهم بمعنى رسولست قَدْ أَنْزَلَ اللَّهُ إِلَيْكُمْ ذِكْراً رسولا پس رسولا بدل است از ذكر يازدهم بمعنى شرفست وَ إِنَّهُ لَذِكْرٌ لَكَ وَ لِقَوْمِكَ اى شرف دوازدهم بمعنى توبه است ذلِكَ ذِكْرى لِلذَّاكِرِينَ سيزدهم بمعنى صلوات خمس است فَاذْكُرُوا اللَّهَ كَما عَلَّمَكُمْ چهاردهم بمعنى صلاة عصر است خاصّة إِنِّي أَحْبَبْتُ حُبَّ الْخَيْرِ عَنْ ذِكْرِ رَبِّي پانزدهم بمعنى صلاة جمعه است فَاسْعَوْا إِلى ذِكْرِ اللَّهِ شانزدهم بمعنى عذر از تقصير است فَإِذا قَضَيْتُمُ الصَّلاةَ فَاذْكُرُوا اللَّهَ هفدهم بمعنى شفاعت است اذْكُرْنِي عِنْدَ رَبِّكَ هجدهم بمعنى توحيد است وَ مَنْ أَعْرَضَ عَنْ ذِكْرِي وَ مَنْ يُعْرِضْ عَنْ ذِكْرِ رَبِّهِ نوزدهم بمعنى ذكر نمودن نعمت است اذْكُرْ نِعْمَتِي عَلَيْكَ اذْكُرُوا نِعْمَتِيَ الَّتِي أَنْعَمْتُ عَلَيْكُمْ * بيستم متضمن معنى طاعت و خدمت است فَاذْكُرُونِي أَذْكُرْكُمْ يعنى ياد كنيد مرا به طاعت ياد نمايم شما را بدخول جنّت انتهى كلامه جناب شيخ ما قدس سرّه مىفرمايد كه صاحب كتاب بصاير كه مؤلف قاموس باشد اينكه كفته مراد از ذكر در قوله تعالى فَسْئَلُوا أَهْلَ الذِّكْرِ * تورية است محلّ نظر است چه در تفسير صافى از كافى و قمى و عيّاشى منقولست از ائمّهء اطهار ( ع ) در اخبار بسيار كه مراد از ذكر رسول ( ص ) خداست و اهل بيت او اهل ذكرند مسئول ايشان مىباشند و در عيون اخبار الرّضا ( ع ) زياده نموده است از آن حضرت كه فرمود قال اللّه تعالى قَدْ أَنْزَلَ اللَّهُ إِلَيْكُمْ ذِكْراً رَسُولًا يَتْلُوا عَلَيْكُمْ آياتِ اللَّهِ ( فالذّكر رسول اللّه و نحن اهله ) و در كافى و عيّاشى از حضرت باقر ( ع ) مرويست كه قال له انّ من عندنا يزعمون انّ قول اللّه عزّ و جلّ فَسْئَلُوا أَهْلَ الذِّكْرِ إِنْ كُنْتُمْ لا تَعْلَمُونَ * انّهم اليهود و النّصارى قال اذا يدعونكم الى دينهم ثمّ قال بيده الى صدره نحن اهل الذّكر و نحن المسئولون و در عيون از حضرت رضا ( ع ) مثل او روايت شده و زياده نموده عياشى قال و قال الذّكر القرآن و آن ذكرى كه در خطبهء حضرت امير دارد